LEREN KIJKEN · Zoogdieren
Brandts vleermuis
Myotis brandtii
Brandts vleermuis jaagt vooral boven bospaden en open plekken tussen de bomen. Hij gebruikt bosranden en houtwallen minder nadrukkelijk dan de gewone baardvleermuis, al lijken hun vliegbewegingen sterk op elkaar.

01 · LEER HET ZOEKBEELD KENNEN
Zo herken je de brandts vleermuis.
Kijk naar vorm, kleur en beweging. Juist de combinatie helpt je herkennen wat je ziet.
Begin bij het uiterlijk
Een kleine vleermuis met bruinachtige vacht en lichte haarpunten; sterke gelijkenis met baardvleermuis.
Kijk nog eens goed
Volwassen dieren kunnen een goudachtige glans over de bruine rugvacht hebben doordat de haarpunten lichter zijn. Jonge dieren zijn donkerder en ontwikkelen dat uiterlijk geleidelijk. De baardvleermuis is een lastige dubbelganger. Een kleurindruk in de schemering of een losse geluidsopname maakt het onderscheid niet vanzelf betrouwbaar.
02 · EEN DIER EN ZIJN LANDSCHAP
De leefwereld van de brandts vleermuis.
Bos- en waterrijke omgevingen vormen de leefwereld van Brandts vleermuis. Hij jaagt boven bospaden en open plekken tussen de bomen. Zomerverblijven kunnen in nauwe spleten van bomen of gebouwen liggen; voor de winter worden onder meer koele ondergrondse ruimten gebruikt.
Hoe ziet een dag eruit?
Brandts vleermuis jaagt vooral boven bospaden en open plekken tussen de bomen. Hij gebruikt bosranden en houtwallen minder nadrukkelijk dan de gewone baardvleermuis, al lijken hun vliegbewegingen sterk op elkaar. Zomerverblijven kunnen in nauwe spleten van bomen of gebouwen liggen. In de winter worden onder meer koele, ondergrondse ruimten gebruikt. Gewoonlijk ligt er geen grote trekafstand tussen de winter- en zomerwereld, al zijn ook langere verplaatsingen mogelijk.
03 · ETEN, GROEIEN EN JONGEN GROOTBRENGEN
Wat speelt zich buiten ons zicht af?
Wat staat er op het menu?
Nachtvlinders, kleine vliegen en andere insecten vormen een belangrijk deel van het menu. Ook spinnen kunnen worden gegeten. De vleermuis zoekt zijn prooien vaak in een bosrijke omgeving en bij water. Niet alles wordt midden in de lucht gegrepen: soms haalt hij een prooi van het gebladerte. Kijk daarom niet alleen naar een open hemel, maar ook naar vliegbewegingen langs de beschutte rand van bomen.
Een nieuwe generatie
Bij Brandts vleermuis valt de paartijd in de nazomer en winter. Paring en bevruchting zijn gescheiden: de vrouwelijke dieren bewaren het sperma tot het voorjaar. In Midden-Europa worden meestal in juni jongen geboren, doorgaans één per vrouwtje. Na enkele weken kunnen ze vliegen. Het opgroeien speelt zich verborgen in de kraamverblijven af. Een beschutte spleet in een gebouw of boom is daarom een rustplaats om ongemoeid te laten, geen plek om te gaan kijken.
04 · ELKE LEVENSFASE VERTELT IETS ANDERS
Brandts vleermuis door het jaar.
Voedsel zoeken, opgroeien en rusten: ontdek hoe het leven van deze soort verandert.
Voorjaar
Na de winterperiode worden de zomerverblijven gebruikt. De bevruchting vindt pas in dit seizoen plaats, hoewel de paring eerder is gebeurd. Het verdere leven speelt zich af tussen beschutte verblijfplaatsen en jachtplekken in het bos.
Zomer
In Midden-Europa worden de jongen doorgaans in juni geboren. Ze groeien in een beschut kraamverblijf op en kunnen na enkele weken vliegen. De avondlijke jacht boven paden en open bosplekken is het deel van dit leven dat je buiten kunt opmerken.
Najaar en winter
Vanaf de nazomer ontmoeten dieren elkaar op zwermplekken; ook in winterverblijven kan paring plaatsvinden. Daarna is rust belangrijk. Ga niet op zoek naar dieren in kelders, groeven of andere beschutte ruimten: winterrust hoort ongestoord te blijven.
05 · MAAK VAN KIJKEN EEN ONTDEKKING
Let ook op wat achterblijft.
Een vliegende Brandts vleermuis herkennen is lastig. De echolocatie kan zo sterk op die van de baardvleermuis lijken dat een detector niet voldoende uitsluitsel geeft. Let vooral op het jagen langs een toegankelijk bospad. Laat het bij rustig kijken en open geen spleten, kasten of ondergrondse verblijven.
06 · VAN LEREN KIJKEN NAAR ZELF OP PAD
Begin bij het landschap.
Gebruik de leefwereld en kijktips hierboven als vertrekpunt voor je volgende wandeling.
Deze wandelgebieden laten je een vergelijkbaar landschap ontdekken. Ze zijn geen vaste kijkplekken voor brandts vleermuis.

Noord-Brabant
Brabantse Wal
Bos · Water
Wandelpad Vos · 3,205 km Start: Startpunt Staartse Heide, Staartsestraat 57, 4635 RC HuijbergenOntdek het landschap
Noord-Holland
Duinen en Lage Land Texel
Bos
Ploegelanden · 3,167 km Start: Startpunt Monnikenweg, wandelnetwerk TexelOntdek het landschap
Drenthe
Dwingelderveld
Bos · Water
Boswandeling Spier · 5,105 km Start: Natuurpoort Spier, Oude Postweg 12, 9417 TG SpierOntdek het landschapVERDER ONTDEKKEN · Zoogdieren



