naar buiten.Mijn buitenplan

LEREN KIJKEN · Amfibieën

Vinpootsalamander

Lissotriton helveticus

In Nederland hoort de vinpootsalamander vooral bij heidewateren op hogere zandgronden en bij kleinschalige, heuvelachtige landschappen. Hij gebruikt onder meer vennen, bospoelen en kleine bronwatertjes.

Ontdek de leefwereld
Vinpootsalamander · soortfoto, geen lokale waarneming

Over deze foto

(c) Ludivine Lamare, some rights reserved (CC BY) · CC BY 4.0 · uitsnede · beeldbewerking onder dezelfde licentie

01 · LEER HET ZOEKBEELD KENNEN

Zo herken je de vinpootsalamander.

Kijk naar vorm, kleur en beweging. Juist de combinatie helpt je herkennen wat je ziet.

Begin bij het uiterlijk

Mannetjes hebben in het voorjaar zwemvliezen aan de achterpoten en een draadvormig staartuiteinde.

Kijk nog eens goed

Het opvallende achterpootje van een mannetje verklaart de naam vinpootsalamander. Ook de staartdraad helpt bij herkenning. Op het land worden de dieren donkerder en minder duidelijk getekend. Een vrouwtje zonder opvallende voorjaarskenmerken is lastig te onderscheiden van de kleine watersalamander, en alleen de grootte geeft geen zekerheid.

02 · EEN DIER EN ZIJN LANDSCHAP

De leefwereld van de vinpootsalamander.

Vennen en bospoelen, vooral in zand- en heuvellandschappen.

Hoe ziet een dag eruit?

In Nederland hoort de vinpootsalamander vooral bij heidewateren op hogere zandgronden en bij kleinschalige, heuvelachtige landschappen. Hij gebruikt onder meer vennen, bospoelen en kleine bronwatertjes. Een deel van de volwassen dieren overwintert in het water. Andere dieren vertrekken na de voortplanting naar het land. De overgang naar het water kan al in het najaar beginnen en bij vorst tijdelijk stilvallen.

03 · ETEN, GROEIEN EN JONGEN GROOTBRENGEN

Wat speelt zich buiten ons zicht af?

Wat staat er op het menu?

De larven beginnen met heel klein voedsel in het water. Later eten zij ook watervlooien en vlokreeftjes. Over de precieze voedselkeuze van volwassen vinpootsalamanders is minder bekend; een vast, specialistisch menu is daarom geen goed beeld van deze soort. Zijn leven speelt zich af in kleine wateren en de omgeving daarvan. Vissen en andere dieren kunnen op hun beurt salamanders eten, waardoor de inrichting van een poel voor meer draait dan alleen voedsel.

Een nieuwe generatie

Het vrouwtje maakt haar eieren met haar achterpoten één voor één vast aan ondergedoken bladeren. De voortplanting valt vooral tussen half april en half juni. Na het uitkomen leven de larven nog enkele maanden in het water. Daarna veranderen zij in kleine salamanders die het land op kunnen. De dieren zijn niet meteen volwassen; pas na enkele jaren doen zij zelf aan de voortplanting mee.

04 · ELKE LEVENSFASE VERTELT IETS ANDERS

Vinpootsalamander door het jaar.

Voedsel zoeken, opgroeien en rusten: ontdek hoe het leven van deze soort verandert.

Vroeg naar het water

Sommige volwassen dieren trekken al in het najaar naar het water en brengen er de winter door. Vorst kan de verplaatsingen onderbreken. Niet alle vinpootsalamanders volgen hetzelfde patroon; een deel gebruikt ook het land.

05 · MAAK VAN KIJKEN EEN ONTDEKKING

Let ook op wat achterblijft.

Een mannetje in voorjaarskleed laat de duidelijkste kenmerken zien: donkere zwemvliezen aan de achterpoten en een dun draadje aan de staartpunt. Observeer alleen een dier dat vanzelf zichtbaar wordt. Vrouwtjes en larven lijken sterk op die van de kleine watersalamander; onzeker laten is beter dan vangen.

06 · VAN LEREN KIJKEN NAAR ZELF OP PAD

Begin bij het landschap.

Gebruik de leefwereld en kijktips hierboven als vertrekpunt voor je volgende wandeling.

Deze wandelgebieden laten je een vergelijkbaar landschap ontdekken. Ze zijn geen vaste kijkplekken voor vinpootsalamander.

Verken alle natuurgebieden

VERDER ONTDEKKEN · Amfibieën

Een andere soort, een nieuw verhaal.

Mijn bewaarde soorten