LEREN KIJKEN · Zoogdieren
Veldmuis
Microtus arvalis
Een veldmuis houdt geen winterslaap. Over het etmaal wisselt hij verschillende eetperioden af met rust.

01 · LEER HET ZOEKBEELD KENNEN
Zo herken je de veldmuis.
Kijk naar vorm, kleur en beweging. Juist de combinatie helpt je herkennen wat je ziet.
Begin bij het uiterlijk
Een korte behaarde staart en relatief gladde, dofbruin-grijze vacht.
Kijk nog eens goed
De stompe snuit, kleine ogen en relatief korte behaarde staart passen bij een woelmuis. De rug is vaak geel- tot bruingrijs en de buik lichter. De vacht oogt kort en glad. Een bosmuis ziet er doorgaans spitser en langstaartiger uit, maar voor onderscheid tussen verschillende woelmuizen zijn meer kenmerken nodig.
02 · EEN DIER EN ZIJN LANDSCHAP
De leefwereld van de veldmuis.
Open, gras- of graanrijke en vaak wat drogere terreinen.
Hoe ziet een dag eruit?
Een veldmuis houdt geen winterslaap. Over het etmaal wisselt hij verschillende eetperioden af met rust. Veel activiteit valt in schemering en nacht, maar ook overdag kan een dier tevoorschijn komen. Hij beweegt vooral over en onder de grond en klimt of springt weinig. Veelgebruikte paadjes verbinden dekking, voedsel en holingangen. In de winter kunnen leefgebieden meer overlappen dan tijdens de voortplantingstijd, wanneer dieren duidelijker een eigen plek verdedigen.
03 · ETEN, GROEIEN EN JONGEN GROOTBRENGEN
Wat speelt zich buiten ons zicht af?
Wat staat er op het menu?
De veldmuis is vooral een planteneter. Hij knabbelt aan grassen en kruiden, maar eet ook zaden, wortels, knollen, bladeren en vruchten. Voedsel kan naar het hol worden meegenomen om een voorraad aan te leggen. In de winter gebruikt hij zulke voorraden en kan hij aan de schors van jonge bomen knagen. Af en toe eet hij ook kleine dieren. De afwisseling tussen gras eten, voorraad meenemen en beschut rusten bepaalt veel van zijn dagelijkse bewegingen.
Een nieuwe generatie
Het voortplantingsseizoen loopt meestal van maart tot oktober, soms langer. De jongen worden kaal en blind geboren in een met fijne grassprietjes bekleed nest. Na enkele weken verlaten zij het nest en kunnen ze al snel zelf aan de voortplanting deelnemen. Een vrouwtje kan meerdere nesten in hetzelfde seizoen krijgen. Het aantal veldmuizen kan daardoor sterk veranderen, maar voedsel, weer en andere omstandigheden bepalen mede hoe goed de dieren een periode doorkomen.
04 · ELKE LEVENSFASE VERTELT IETS ANDERS
Veldmuis door het jaar.
Voedsel zoeken, opgroeien en rusten: ontdek hoe het leven van deze soort verandert.
Voorjaar: een nieuw groeiseizoen
Vanaf het voorjaar kunnen de eerste nieuwe nesten volgen. De jongen groeien snel en kunnen al vroeg zelf jongen krijgen. Groene planten leveren voedsel, terwijl hol en looppaadjes beschutting bieden bij het zoeken.
Zomer en najaar: verschillende generaties
Tijdens het voortplantingsseizoen kunnen opeenvolgende nesten worden grootgebracht. Aan het einde van de zomer en in het najaar zijn er daardoor vaak meer dieren dan na de winter. Hoe sterk die toename is, verschilt tussen jaren en omstandigheden.
Winter: geen winterslaap
De veldmuis blijft voedsel nodig hebben. Voorraadjes, wortels en soms schors van jonge bomen helpen hem door de winter. Het dagelijks ritme van eten en rusten gaat door, grotendeels verborgen tussen de begroeiing en in gangen.
05 · MAAK VAN KIJKEN EEN ONTDEKKING
Let ook op wat achterblijft.
Kijk naar smalle looppaadjes in kort of platliggend gras en naar kleine holopeningen. Afgeknaagde planten en voedselresten kunnen eveneens op muizen wijzen. Ze bewijzen niet zonder meer welke woelmuis er woont. Door vanaf het pad even stil te wachten, zie je soms een dier kort tussen de begroeiing verschijnen.
06 · VAN LEREN KIJKEN NAAR ZELF OP PAD
Gebieden om deze soort te ontdekken.
Kies een gebied, ontdek waar je op kunt letten en bekijk de wandelingen. Neem de tijd: dieren laten zich niet op bestelling zien.

Drenthe · Friesland
Drents-Friese Wold & Leggelderveld
Eerder gezien in dit gebiedBossen, heide en open plekken wisselen elkaar af in het Drents-Friese Wold. Kies een wandeling en gebruik onderweg de kijktips om de leefwereld van deze soort te ontdekken.
Ontdek het gebied Kies een bezoek in dit gebiedVERDER ONTDEKKEN · Zoogdieren



