LEREN KIJKEN · Zoogdieren
Ondergrondse woelmuis
Microtus subterraneus
Deze woelmuis leeft grotendeels ondergronds en is goed aangepast aan graven. Hij kan in kleine groepen samenleven.

01 · LEER HET ZOEKBEELD KENNEN
Zo herken je de ondergrondse woelmuis.
Kijk naar vorm, kleur en beweging. Juist de combinatie helpt je herkennen wat je ziet.
Begin bij het uiterlijk
Een korte staart, stompe snuit en zachte donkergrijze tot bruine vacht.
Kijk nog eens goed
De ondergrondse woelmuis is klein en gedrongen, met kleine ogen en oren die weinig buiten de vacht steken. Dat past bij zijn leven in gangen. Een korte waarneming van een bruin muisje is onvoldoende om hem van andere woelmuizen te onderscheiden. Gebruik zijn verborgen leefwijze als context, niet als sluitend bewijs.
02 · EEN DIER EN ZIJN LANDSCHAP
De leefwereld van de ondergrondse woelmuis.
Kleinschalig landschap met een dichte gras- of kruidlaag.
Hoe ziet een dag eruit?
Deze woelmuis leeft grotendeels ondergronds en is goed aangepast aan graven. Hij kan in kleine groepen samenleven. Zowel overdag als in de nacht zijn er periodes van activiteit, afgewisseld met rust. In de nacht kunnen de actieve periodes langer duren. Springen en klimmen spelen een veel kleinere rol dan bij een bosmuis; zijn dagelijkse leven draait vooral om gangen, eten en beschut verplaatsen. Soms kan hij ook zwemmen.
03 · ETEN, GROEIEN EN JONGEN GROOTBRENGEN
Wat speelt zich buiten ons zicht af?
Wat staat er op het menu?
Wortels en andere ondergrondse plantendelen vormen belangrijk voedsel voor de ondergrondse woelmuis. Hij eet ook grassen en kruidachtige planten, mossen en noten. In landbouwgrond kunnen bijvoorbeeld wortelgewassen, knollen en bloembollen op zijn menu staan. Meestal is hij een planteneter, maar af en toe eet hij ook insecten of wormen. Zijn voedselkeuze helpt verklaren waarom hij zoveel tijd onder de grond doorbrengt: veel eetbaars is bereikbaar zonder in het open veld te verschijnen.
Een nieuwe generatie
Als de omstandigheden gunstig zijn, kan de ondergrondse woelmuis zich gedurende een groot deel van het jaar voortplanten. De nesten zijn doorgaans kleiner dan die van verschillende andere woelmuizen, maar er kunnen meerdere worpen op elkaar volgen. De jongen groeien snel en kunnen al na enkele weken aan de voortplanting deelnemen. Dit snelle leven past bij een soort met een korte levensduur. Een rustige bovengrond betekent daarom niet dat er onder je voeten weinig activiteit is.
04 · ELKE LEVENSFASE VERTELT IETS ANDERS
Ondergrondse woelmuis door het jaar.
Voedsel zoeken, opgroeien en rusten: ontdek hoe het leven van deze soort verandert.
Gunstige perioden: snel opgroeien
Wanneer voedsel en omstandigheden geschikt zijn, kunnen verschillende nesten elkaar opvolgen. De jonge dieren groeien snel op en worden vroeg geslachtsrijp. Het ritme wordt daardoor niet uitsluitend door één scherp afgebakend voorjaar bepaald.
Dag en nacht: leven in episodes
De activiteit is verspreid over het etmaal. Actieve uren worden afgewisseld met rust en kunnen in de nacht langer duren. Wie alleen op één moment boven de grond kijkt, ziet dus maar een heel klein deel van het dagelijkse leven.
Het hele jaar: onder de begroeiing
Een groot deel van het voedsel bestaat uit planten en hun ondergrondse delen. Gangen geven toegang tot dat voedsel en beschutting bij het verplaatsen. In plaats van een spectaculaire zichtwaarneming biedt deze soort vooral een blik op het verborgen leven in de bodem.
05 · MAAK VAN KIJKEN EEN ONTDEKKING
Let ook op wat achterblijft.
De naam is een goede aanwijzing: je ziet deze woelmuis niet snel vrij over een pad lopen. Let op het landschap en op kleine verstoringen van de bodem, maar schrijf een gang of aardhoopje niet zonder meer aan deze soort toe. Laat ondergrondse gangen dicht en verplaats geen schuilmateriaal.
06 · VAN LEREN KIJKEN NAAR ZELF OP PAD
Begin bij het landschap.
Gebruik de leefwereld en kijktips hierboven als vertrekpunt voor je volgende wandeling.
Deze wandelgebieden laten je een vergelijkbaar landschap ontdekken. Ze zijn geen vaste kijkplekken voor ondergrondse woelmuis.

Noord-Holland
Duinen en Lage Land Texel
Grasland
Ploegelanden · 3,167 km Start: Startpunt Monnikenweg, wandelnetwerk TexelOntdek het landschap
Drenthe
Dwingelderveld
Grasland
Boswandeling Spier · 5,105 km Start: Natuurpoort Spier, Oude Postweg 12, 9417 TG SpierOntdek het landschap
Limburg
Geuldal
Grasland
Vijlenerbosroute SBB37 · 1,16 km Start: Start- en eindpunt Plummer Boschweg, 6291 VaalsOntdek het landschapVERDER ONTDEKKEN · Zoogdieren



