LEREN KIJKEN · Zoogdieren
Laatvlieger
Eptesicus serotinus
De laatvlieger verschijnt meestal in de vroege schemering. Met zijn brede vleugels maakt hij een vrij langzame vlucht, lange banen en ruime bochten, afgewisseld met een plotselinge uitval naar een insect.
01 · LEER HET ZOEKBEELD KENNEN
Zo herken je de laatvlieger.
Kijk naar vorm, kleur en beweging. Juist de combinatie helpt je herkennen wat je ziet.
Begin bij het uiterlijk
Een grotere vleermuis met brede vleugels; combineer vliegbeeld en deskundig beoordeeld geluid.
Kijk nog eens goed
De laatvlieger behoort tot de grote Nederlandse vleermuizen. Zijn rug is donkerbruin, terwijl de buik lichter bruin is. Snuit, oren en vlieghuid zijn donker. Vergeleken met de rosse vleermuis ogen de vleugels breder en verloopt de vlucht rustiger. Vachtkleuren zijn in de schemering meestal veel moeilijker te zien dan de vluchtvorm.
02 · EEN DIER EN ZIJN LANDSCHAP
De leefwereld van de laatvlieger.
Open en halfopen terrein met bomen, grasland en bebouwing.
Hoe ziet een dag eruit?
De laatvlieger verschijnt meestal in de vroege schemering. Met zijn brede vleugels maakt hij een vrij langzame vlucht, lange banen en ruime bochten, afgewisseld met een plotselinge uitval naar een insect. Hij jaagt langs beschutte bosranden, lanen, weilanden en in bebouwde omgeving. Bij gunstig weer kan hij ook verder van de begroeiing vliegen. Overdag blijft hij doorgaans verborgen in een gebouw, net als tijdens veel van zijn winterrust.
03 · ETEN, GROEIEN EN JONGEN GROOTBRENGEN
Wat speelt zich buiten ons zicht af?
Wat staat er op het menu?
Kevers en nachtvlinders zijn belangrijke prooien van de laatvlieger. Welke insecten hij precies eet, hangt af van het seizoen en van wat er in de omgeving beschikbaar is. Meestal grijpt hij prooien tijdens de vlucht, maar soms pakt hij iets van een blad of van de grond. Zijn jachtgebied kan daardoor bestaan uit een afwisseling van grasland, bomenrijen, tuinen en water. Let vooral op de rustige bochten waarmee hij een voedselrijke plek afzoekt.
Een nieuwe generatie
De vrouwtjes brengen hun jongen in gebouwen groot, bijvoorbeeld onder dakpannen, in een spouw of achter betimmering. Rond half juni wordt gewoonlijk één jong geboren. Na ongeveer drie weken kan het al vliegen; de weken daarna wordt het zelfstandiger. De paringen vallen vooral in september en oktober. Een groep laatvliegers gebruikt verschillende schuilplaatsen en kan in de loop van het jaar verhuizen, terwijl zij dat netwerk toch trouw blijft.
04 · ELKE LEVENSFASE VERTELT IETS ANDERS
Laatvlieger door het jaar.
Voedsel zoeken, opgroeien en rusten: ontdek hoe het leven van deze soort verandert.
Voorjaar: de jacht komt op gang
Na de winter worden de jachtvluchten weer onderdeel van de avond. Grasland, tuinen en beschutte randen kunnen insecten leveren. De dieren gebruiken een netwerk van gebouwen en andere nauwe schuilruimtes, zonder dat elke verblijfplaats dezelfde functie heeft.
Zomer: grootbrengen in gebouwen
Rond half juni worden de jongen geboren. Ze leren al na enkele weken vliegen en worden vervolgens zelfstandiger. Een onopvallende kier in een gebouw kan dus een belangrijke kraamplek zijn; laat in- en uitvliegende dieren ongestoord passeren.
Herfst en winter: paarseizoen en verschuilen
De paring vindt vooral in september en oktober plaats. In de winter kruipen laatvliegers weg in nauwe, vaak relatief droge ruimtes. Van buiten is hun aanwezigheid dan meestal niet te zien; ook gewone gebouwen kunnen voor hun jaarcyclus belangrijk zijn.
05 · MAAK VAN KIJKEN EEN ONTDEKKING
Let ook op wat achterblijft.
Bekijk vanaf een openbare plek de vlucht boven een park of langs een bomenrij wanneer het donker wordt. De combinatie van een fors silhouet, brede vleugels en een rustige slag kan op een laatvlieger wijzen. Vergelijk hem met de sneller vliegende rosse vleermuis. Voor zekere herkenning kan een ervaren detectorluisteraar helpen.
06 · VAN LEREN KIJKEN NAAR ZELF OP PAD
Gebieden om deze soort te ontdekken.
Kies een gebied, ontdek waar je op kunt letten en bekijk de wandelingen. Neem de tijd: dieren laten zich niet op bestelling zien.

Drenthe · Friesland
Drents-Friese Wold & Leggelderveld
Eerder gezien in dit gebiedBossen, heide en open plekken wisselen elkaar af in het Drents-Friese Wold. Kies een wandeling en gebruik onderweg de kijktips om de leefwereld van deze soort te ontdekken.
Ontdek het gebied Kies een bezoek in dit gebiedVERDER ONTDEKKEN · Zoogdieren



