LEREN KIJKEN · Zoogdieren

Woelrat

Arvicola amphibius

De woelrat verdeelt zijn activiteit over verschillende perioden op een dag en nacht. Vooral in de schemering kan hij tevoorschijn komen.

Waar kun je kijken?

01 · LEER HET ZOEKBEELD KENNEN

Zo herken je de woelrat.

Kijk naar vorm, kleur en beweging. Juist de combinatie helpt je herkennen wat je ziet.

Begin bij het uiterlijk

Een gedrongen knaagdier met kleine oren en een ruige vacht; niet verwarren met een jonge bruine rat.

Kijk nog eens goed

De naam waterrat kan verwarrend zijn: een woelrat is een grote woelmuis. Let op de stompe kop, kleine oren en de duidelijk behaarde staart. Bruine ratten ogen spitser. Jonge woelratten kunnen op noordse woelmuizen lijken; alleen een korte blik op een donker zwemmend dier is onvoldoende voor zekerheid.

02 · EEN DIER EN ZIJN LANDSCHAP

De leefwereld van de woelrat.

Vaak bij zoet water met begroeide oevers en vrij stabiele waterstanden.

Hoe ziet een dag eruit?

De woelrat verdeelt zijn activiteit over verschillende perioden op een dag en nacht. Vooral in de schemering kan hij tevoorschijn komen. Hij is een krachtige zwemmer en duiker, maar beweegt zich ook door zelfgegraven gangen langs de oever. Bij het graven gebruikt hij zowel poten als voortanden. Anders dan een echte klimmer is hij vooral gebouwd voor het leven op de grond, onder de grond en in het water.

03 · ETEN, GROEIEN EN JONGEN GROOTBRENGEN

Wat speelt zich buiten ons zicht af?

Wat staat er op het menu?

De woelrat eet vooral planten. Hij knaagt aan grassen, zeggen, kruiden en wortels en kiest daarbij vaak de sappige delen onder aan een stengel. Soms trekt hij vanuit zijn gangen zelfs een plant naar beneden. Hij houdt voedsel met zijn voorpoten vast terwijl hij rechtop zit te eten. Wortels en noten kunnen in ondergrondse voorraadkamers belanden. Af en toe eet hij ook dierlijk voedsel, maar langs een begroeide oever draait zijn voedselzoektocht voornamelijk om planten.

Een nieuwe generatie

Tussen het voorjaar en de herfst kunnen meerdere nesten met jongen worden grootgebracht. De moeder krijgt haar jongen in een met gras bekleed nest, meestal als onderdeel van het gangenstelsel. Ze worden eerst gezoogd en ontwikkelen zich snel: kort nadat ze zelfstandig zijn geworden kunnen ze al aan een volgende generatie bijdragen. Soms bouwt een woelrat een bovengronds nest tussen riet of drijvende waterplanten. Zulke nestplekken laat je met rust.

04 · ELKE LEVENSFASE VERTELT IETS ANDERS

Woelrat door het jaar.

Voedsel zoeken, opgroeien en rusten: ontdek hoe het leven van deze soort verandert.

Voorjaar en zomer

De lange periode waarin jongen worden geboren loopt van het vroege voorjaar tot in het najaar. In de dichte oeverbegroeiing liggen voedsel, dekking en nestplaatsen dicht bij elkaar. Wie stil blijft staan bij een openbaar oeverpad kan letten op beweging in het water en vers afgeknipte stengels.

05 · MAAK VAN KIJKEN EEN ONTDEKKING

Let ook op wat achterblijft.

Een zwemmende woelrat laat vaak een V-vormig golfje achter, terwijl een deel van het gedrongen lichaam boven water blijft. Ook afgeknipte oeverstengels en smalle paadjes door de begroeiing kunnen opvallen. Zulke sporen zijn niet altijd van één soort te onderscheiden. Bekijk ze vanaf het pad en graaf geen gangen open.

06 · VAN LEREN KIJKEN NAAR ZELF OP PAD

Gebieden om deze soort te ontdekken.

Kies een gebied, ontdek waar je op kunt letten en bekijk de wandelingen. Neem de tijd: dieren laten zich niet op bestelling zien.

In welke provincie? Met een wandeling

Drenthe · Friesland

Drents-Friese Wold & Leggelderveld

Eerder gezien in dit gebied

Bossen, heide en open plekken wisselen elkaar af in het Drents-Friese Wold. Kies een wandeling en gebruik onderweg de kijktips om de leefwereld van deze soort te ontdekken.

Ontdek het gebied Kies een bezoek in dit gebied

Verken alle natuurgebieden

VERDER ONTDEKKEN · Zoogdieren

Een andere soort, een nieuw verhaal.

Mijn bewaarde soorten

Woelrat