naar buiten.Mijn buitenplan

LEREN KIJKEN · Zoogdieren

Bosmuis

Apodemus sylvaticus

De bosmuis leeft vooral ’s nachts. Hij rent, klimt en springt met behulp van zijn sterke achterpoten en lange staart.

Waar kun je kijken?
Bosmuis · soortfoto, geen lokale waarneming

Over deze foto

Jackhynes · CC BY-SA 4.0 · uitsnede · beeldbewerking onder dezelfde licentie

01 · LEER HET ZOEKBEELD KENNEN

Zo herken je de bosmuis.

Kijk naar vorm, kleur en beweging. Juist de combinatie helpt je herkennen wat je ziet.

Begin bij het uiterlijk

Een bruinachtige bovenzijde en lichtere buik; herkenning tegenover verwante muizen vraagt meerdere kenmerken.

Kijk nog eens goed

Bosmuizen hebben opvallend grote oren en donkere ogen, een vrij spitse snuit en een lange, vaak tweekleurige staart. De bruine bovenzijde gaat over in een lichtere buik. Een gele borstvlek kan voorkomen, maar vormt geen volledige halsband zoals bij de grote bosmuis. Een snelle nachtelijke glimp blijft vaak lastig op naam te brengen.

02 · EEN DIER EN ZIJN LANDSCHAP

De leefwereld van de bosmuis.

Bos én open terrein met voldoende lage dekking, zoals bermen, duinen en struweel.

Hoe ziet een dag eruit?

De bosmuis leeft vooral ’s nachts. Hij rent, klimt en springt met behulp van zijn sterke achterpoten en lange staart. Bij onraad kan hij zich even oprichten om de omgeving te beoordelen. Overdag rust hij doorgaans beschut. Een gangenstelsel biedt niet alleen een rustplek maar ook ruimte voor voorraden. Er is geen gewone winterslaap; bij weinig voedsel kan het dier tijdelijk sterk op energie besparen. Kou en nat weer beïnvloeden wanneer hij op pad gaat.

03 · ETEN, GROEIEN EN JONGEN GROOTBRENGEN

Wat speelt zich buiten ons zicht af?

Wat staat er op het menu?

De bosmuis eet veel zaden, maar is geen strikte planteneter. Bessen, noten, wortels en paddenstoelen worden aangevuld met onder meer insecten, spinnen en slakken. Hij kan hiervoor zowel op de grond als in struiken en bomen zoeken. Gevonden voedsel wordt soms meegenomen naar een beschut eetplekje of opgeslagen. Bij een voedselrijke plek kan hij dus herhaald heen en weer lopen. Een bosbodem met dekking en uiteenlopende zaden levert hem meer dan één soort maaltijd.

Een nieuwe generatie

Van het voorjaar tot in de herfst kunnen jonge bosmuizen geboren worden. Het vrouwtje gebruikt een beschut nest van plantenmateriaal, vaak in een ondergrondse kamer maar soms ook in een andere holte. De jongen beginnen kaal en blind. Alleen de moeder verzorgt hen en keert geregeld terug om te zogen. Jonge dieren groeien snel; vroege jongen kunnen later in hetzelfde jaar zelf voor nakomelingen zorgen. Laat nesten, kasten en holen daarom gesloten.

04 · ELKE LEVENSFASE VERTELT IETS ANDERS

Bosmuis door het jaar.

Voedsel zoeken, opgroeien en rusten: ontdek hoe het leven van deze soort verandert.

Voorjaar: het nest vullen

Wanneer het seizoen gunstiger wordt, begint de lange voortplantingsperiode. Een nest ligt meestal goed verborgen. De moeder zorgt alleen voor de jongen. Niet iedere beweging onder bladeren is daarom een vrij rondlopend volwassen dier. Laat bodembedekking en mogelijke holletjes intact en kijk liever naar de rand van een struik.

05 · MAAK VAN KIJKEN EEN ONTDEKKING

Let ook op wat achterblijft.

Een klein dier met een lange staart dat langs een houtwal schiet, kan een bosmuis zijn. Kijk naar de grote oren en ogen wanneer het kort stilzit. Leeggegeten noten bewijzen op zichzelf niets: verschillende muizen en eekhoorns gebruiken zulke zaden. Zoek geen nest uit maar wacht rustig bij de rand van dekking.

06 · VAN LEREN KIJKEN NAAR ZELF OP PAD

Gebieden om deze soort te ontdekken.

Kies een gebied, ontdek waar je op kunt letten en bekijk de wandelingen. Neem de tijd: dieren laten zich niet op bestelling zien.

Verken alle natuurgebieden

VERDER ONTDEKKEN · Zoogdieren

Een andere soort, een nieuw verhaal.

Mijn bewaarde soorten