LEREN KIJKEN · Zoogdieren
Lynx
Lynx lynx
Lynxen leven meestal alleen en zijn vooral in de schemering en nacht onderweg. Ze kunnen flinke afstanden afleggen, maar gedragen zich heel anders wanneer er een grote prooi ligt: dan blijven ze langer in dezelfde omgeving.
01 · LEER HET ZOEKBEELD KENNEN
Zo herken je de lynx.
Kijk naar vorm, kleur en beweging. Juist de combinatie helpt je herkennen wat je ziet.
Begin bij het uiterlijk
Een grote katachtige met korte staart en opvallende oorpluimen.
Kijk nog eens goed
De korte staart met zwarte punt, lange poten en oorpluimen geven de lynx een heel ander silhouet dan een huiskat. De vacht is lichtbruin tot crèmekleurig en vaak gevlekt. In de winter oogt hij dikker behaard en zijn de vlekken minder scherp. Ook de opvallende bakkebaarden horen bij het zoekbeeld.
02 · EEN DIER EN ZIJN LANDSCHAP
De leefwereld van de lynx.
Grote, rustige landschappen met voldoende dekking en prooi.
Hoe ziet een dag eruit?
Lynxen leven meestal alleen en zijn vooral in de schemering en nacht onderweg. Ze kunnen flinke afstanden afleggen, maar gedragen zich heel anders wanneer er een grote prooi ligt: dan blijven ze langer in dezelfde omgeving. De kat besluipt dieren of ligt op de loer en kan snel toespringen. Dit soortverhaal beschrijft zijn leefwijze in zijn verspreidingsgebied; het betekent niet dat er een gevestigde lynxenpopulatie in Nederland aanwezig is.
03 · ETEN, GROEIEN EN JONGEN GROOTBRENGEN
Wat speelt zich buiten ons zicht af?
Wat staat er op het menu?
De lynx is een jager op dieren, met kleine hoefdieren als belangrijke prooi. In de landen rond Nederland neemt de ree daarin een grote plaats in. Ook hazen, konijnen, knaagdieren en vogels kunnen worden gevangen. Hij jaagt niet door een prooi langdurig achterna te rennen. Hij nadert ongezien of wacht op een geschikte plek en probeert met een korte aanval toe te slaan. Na een grote vangst kan hij meerdere dagen in de omgeving van de prooi blijven.
Een nieuwe generatie
De paartijd loopt van februari tot april. De jongen worden doorgaans in mei of juni geboren, meestal twee of drie. De moeder verzorgt hen zonder hulp van het mannetje. Eerst blijven ze afhankelijk van melk; later volgen ze haar naar gevangen prooien. Het leren jagen en zelfstandig worden vergt veel langer dan alleen de eerste nestperiode. Jonge lynxen kunnen bijna een jaar op hun moeder aangewezen blijven.
04 · ELKE LEVENSFASE VERTELT IETS ANDERS
Lynx door het jaar.
Voedsel zoeken, opgroeien en rusten: ontdek hoe het leven van deze soort verandert.
Late winter en voorjaar: partners zoeken
Van februari tot april valt de paartijd. De doorgaans afzonderlijk levende dieren zoeken dan een partner. Dat maakt de voortplanting een tijdelijke onderbreking van het solitaire leven, niet het begin van een blijvende familiegroep met beide ouders.
Voorjaar en zomer: jonge lynxen
In mei of juni worden meestal twee of drie jongen geboren. De moeder zoogt hen en neemt hen later mee naar prooien. Ze moeten niet alleen groeien, maar ook leren hoe een groot en beweeglijk prooidier kan worden benaderd.
Herfst en winter: afhankelijk blijven
Ook na de eerste zomer zijn de jongen nog niet meteen zelfstandig. De band met de moeder kan bijna een jaar duren. Ondertussen ontwikkelt zich een dikkere wintervacht, waarin de vlekken vaak zachter afsteken dan in de zomer.
05 · MAAK VAN KIJKEN EEN ONTDEKKING
Let ook op wat achterblijft.
De lynx laat zich zelden zien. In zijn verspreidingsgebied kunnen grote kattenprenten eerder opvallen dan het dier zelf, maar een afdruk of prooirest vraagt om deskundige beoordeling. Blijf op openbare paden en benader geen mogelijk rustende kat of prooi. Een toevallige grote kattenprent is geen zekere lynx.
06 · VAN LEREN KIJKEN NAAR ZELF OP PAD
Begin bij het landschap.
Gebruik de leefwereld en kijktips hierboven als vertrekpunt voor je volgende wandeling.
Kies een natuurgebied voor een wandeling en laat je verrassen door wat je onderweg tegenkomt.
Verken alle natuurgebiedenVERDER ONTDEKKEN · Zoogdieren
Een andere soort, een nieuw verhaal.
Aardmuis
Een ruig ogende vacht en weinig opvallende oren; vergelijk met andere woelmuizen.
Leer deze soort kennen
Baardvleermuis
Een kleine vleermuis met donkere huid en een lichtere buik; betrouwbaar onderscheid vraagt specialistische kenmerken.
Leer deze soort kennen
Bever
Brede, afgeplatte staart en een stevig lichaam; bij zwemmen steken vaak alleen kop en rug boven het water.
Leer deze soort kennen