LEREN KIJKEN · Zoogdieren

Bruine rat

Rattus norvegicus

De meeste activiteit speelt zich af in de nacht en rond de overgangen tussen licht en donker. Bruine ratten onderzoeken hun omgeving voorzichtig en merken veranderingen snel op.

Ontdek de leefwereld

01 · LEER HET ZOEKBEELD KENNEN

Zo herken je de bruine rat.

Kijk naar vorm, kleur en beweging. Juist de combinatie helpt je herkennen wat je ziet.

Begin bij het uiterlijk

Een stevig knaagdier met een stugge bruinachtige vacht, die in kleur kan variëren.

Kijk nog eens goed

De bruine rat heeft een stevige bouw, een vrij korte spitse snuit en duidelijk zichtbare oren. De bijna kale staart is korter dan kop en romp samen. Dat helpt bij het vergelijken met de zwarte rat, die een andere verhouding heeft. Verwar een zwemmende rat niet met de veel stompere, ruiger behaarde woelrat.

02 · EEN DIER EN ZIJN LANDSCHAP

De leefwereld van de bruine rat.

Veel verschillende, vaak vochtige omgevingen, geregeld nabij mensen.

Hoe ziet een dag eruit?

De meeste activiteit speelt zich af in de nacht en rond de overgangen tussen licht en donker. Bruine ratten onderzoeken hun omgeving voorzichtig en merken veranderingen snel op. Ze leven in sociale groepen en gebruiken een bekend leefgebied met vaste schuilmogelijkheden. Zwemmen en duiken gaan hun goed af, waardoor watergangen geen onoverkomelijke hindernis zijn. Overdag zie je niet altijd wat er na zonsondergang langs dezelfde oever of muur gebeurt.

03 · ETEN, GROEIEN EN JONGEN GROOTBRENGEN

Wat speelt zich buiten ons zicht af?

Wat staat er op het menu?

De bruine rat eet zowel plantaardig als dierlijk voedsel. Graan en zaden passen op het menu, maar ook slakken, larven, eieren, aas en kleine gewervelde dieren. Hij neemt voedsel geregeld mee naar een beschutte plek om het daar op te eten. Sommige dieren leggen een voorraad aan. Daardoor kan een rustige schuilplaats minstens zo belangrijk zijn als de vindplek van het eten. Door voedselresten op te ruimen voorkom je dat mensen onbedoeld aantrekkelijke voerplaatsen maken.

Een nieuwe generatie

Als de omstandigheden gunstig zijn, kunnen bruine ratten in alle seizoenen jongen krijgen. De jonge ratten worden kaal en blind geboren in een nest binnen een holenstelsel of andere beschutte ruimte. De moeder verzorgt ze. Een nest kan bij buiten levende ratten onder de grond liggen, maar binnen worden ook holle ruimten gebruikt. Het aantal jongen en hoe snel ze groeien hangen mede samen met de omstandigheden. Een holenstelsel kan door opeenvolgende generaties worden benut.

04 · ELKE LEVENSFASE VERTELT IETS ANDERS

Bruine rat door het jaar.

Voedsel zoeken, opgroeien en rusten: ontdek hoe het leven van deze soort verandert.

Voorjaar

In het voorjaar kan de voortplanting toenemen als er voldoende voedsel beschikbaar is. De jongen groeien op in een beschut nest. Het leven aan de oppervlakte laat maar een klein deel zien van wat zich in gangen, kieren en verborgen ruimten afspeelt.

05 · MAAK VAN KIJKEN EEN ONTDEKKING

Let ook op wat achterblijft.

Bij een actief holenstelsel kunnen uitgelopen paadjes en uitgewaaierde aarde liggen. Knaagsporen komen op veel voedselsoorten voor, maar zijn vaak niet uniek voor ratten. Een dier rustig bekijken geeft meer houvast dan één los spoor. Houd afstand, raak uitwerpselen niet aan en voer de dieren niet.

06 · VAN LEREN KIJKEN NAAR ZELF OP PAD

Begin bij het landschap.

Gebruik de leefwereld en kijktips hierboven als vertrekpunt voor je volgende wandeling.

Kies een natuurgebied voor een wandeling en laat je verrassen door wat je onderweg tegenkomt.

Verken alle natuurgebieden

VERDER ONTDEKKEN · Zoogdieren

Een andere soort, een nieuw verhaal.

Mijn bewaarde soorten

Bruine rat